صادرات غیرنفتی ایران در مرداد ۱۴۰۵ (اوت ۲۰۲۶) با چالشهایی از جمله کاهش ارزش و وزن مواجه بوده است. بر اساس آمار گمرک، در پنج ماه ابتدایی سال جاری، صادرات غیرنفتی حدود ۱۵ میلیارد دلار بوده که نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش ۲۴ درصدی را نشان میدهد. این وضعیت، لزوم تدوین استراتژیهای منسجم برای توسعه تجارت غیرنفتی و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی را بیش از پیش نمایان میسازد.
افزایش قیمت جهانی گندم پس از تنشهای جدید عمدتاً ناشی از اختلالات ژئوپلیتیک، بهویژه در منطقه دریای سیاه، در کنار چالشهای اقلیمی و افزایش هزینههای تولید است. این نوسانات، امنیت غذایی کشورها را به خطر انداخته و نیاز به راهبردهای ملی پایدار، از جمله در ایران، را برای مدیریت عرضه و تقاضا و کاهش وابستگی به بازارهای پرنوسان جهانی برجسته میسازد.
ایران با بحران جدی کمآبی و خشکی دریاچهها مواجه است که ناشی از ترکیبی پیچیده از خشکسالیهای مداوم، تغییرات اقلیمی، سوءمدیریت منابع آب، رشد جمعیت و الگوهای مصرف ناپایدار است. در سال 1405، این وضعیت با کاهش چشمگیر ذخایر سدها و افت شدید آبهای زیرزمینی تشدید شده، و دریاچههایی نظیر ارومیه نیز علیرغم بارشهای مقطعی، همچنان در معرض تهدید جدی قرار دارند. این مقاله به بررسی ابعاد مختلف این بحران، علل ریشهای، وضعیت کنونی و راهکارهای مقابله با آن میپردازد.
